Psylotowe, psyloty (Psilotopsida) – grupa roślin o różnej randze w różnych systemach. Stanowi najstarszą linię rozwojową w obrębie kladu Monilophyta obejmującego współcześnie występujące rośliny zaliczane do skrzypów i paproci. Smith i in. (2006) przypisują psylotowym rangę klasy[1], bywają też one wyodrębniane dodatkowo w postaci monotypowej podgromady Psilotophytina[2][3]. Do niedawna zaliczano tu tylko kilka gatunków współczesnych z rodzajów Psilotum i Tmesipteris. Po uwzględnieniu badań molekularnych w filogenetyce tej grupy[4], zaliczono tu także nasięźrzałowce (Ophioglossales)[1].
[edytuj] Morfologia
Poszczególne linie rozwojowe psylotowych, mimo nielicznej reprezentacji we współczesnej florze są znacznie zróżnicowane morfologicznie. Pokolenie płciowe – gametofit przypomina nieco kłącze – rozwija się jako twór podziemny, wydłużony i zaokrąglony. Jest myko-heterotrofem i ma wyraźnie zredukowany charakter (posiada np. zdolność do podjęcia fotosyntezy przy umożliwieniu dostępu światła oraz zredukowane tkanki przewodzące. Pokolenie bezpłciowe, czyli sporofity są roślinami bylinowymi o podziemnym kłączu i różnie ukształtowanym pędzie nadziemnym. Kłącze pozbawione jest korzeni lub są one słabo rozwinięte, organy podziemne są przerośnięte strzępkami grzybni (mikoryza). Łodyga wzniesiona jest nierozgałęziona lub rozgałęzia się dichotomicznie. Liście są drobne, łuskowate (psylotowce) lub pojedyncze, choć podzielone (nasięźrzałowce). Zarodnie są duże (do kilku mm średnicy), dochodzą do nich wiązki przewodzące. Zawierają bardzo liczne, jednakowe zarodniki.
[edytuj] Systematyka
- Pozycja systematyczna psylotowych w obrębie roślin telomowych[1]
- Podział psylotowych[1]
- Klasa: psylotowe (Psilotopsida)
- Rząd: psylotowce (Psilotales Prantl, Lehrb. Bot., ed. 5: 183. 5 Jan 1884)
- Rodzina: psylotowate (Psilotaceae J. W. Griff. & Henfr., Microgr. Dict.: 540. 1 Nov 1855)
- Rząd: nasięźrzałowce (Ophioglossales Link, Hort. Berol. 2: 151. Jul-Dec 1833)
- Rodzina: nasięźrzałowate (Ophioglossaceae Martinov, Tekhno-Bot. Slovar: 438. 3 Aug 1820)
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Smith, A. R., K. M. Pryer, E. Schuettpelz, P. Korall, H. Schneider & P. G. Wolf: A classification for extant ferns (ang.). Taxon 55(3): 705–731, 2006. [dostęp 2009-11-11].
- ↑ Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Botanika Systematyka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 83-01-13945-2.
- ↑ Reveal J. L.: Classification of extant Vascular Plant Families - An expanded family scheme (ang.). 2007. [dostęp 10 października 2008].
- ↑ Pryer, Kathleen M., Eric Schuettpelz, Paul G. Wolf, Harald Schneider, Alan R. Smith and Raymond Cranfill: Phylogeny and evolution of ferns (monilophytes) with a focus on the early leptosporangiate divergences (ang.). American Journal of Botany 91:1582-1598, 2004. [dostęp 2009-03-20].
Zdjęcia i grafiki w Commons